Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kayıt dışı istihdam ve sahte sigortalılıkla mücadelede yapay zeka destekli denetim sistemlerini devreye alarak cumhuriyet tarihinin en büyük operasyonlarından birine imza attı. Milyonlarca veriyi saniyeler içinde tarayan algoritmalar, “çalışmadan emekli olma” hayali kuran yüz binlerce kişiyi tespit etti.
ANKARA – SGK, dijital dönüşüm stratejileri kapsamında geliştirdiği yapay zeka altyapısıyla sahte sigortalılık ve hayali iş yerlerine karşı yürüttüğü denetimleri 2026 yılı Nisan ayı itibarıyla en üst seviyeye çıkardı. Kurumun yayımladığı son verilere göre, bugüne kadar yapılan incelemelerde sahte sigorta bildiriminde bulunan 245.740 kişinin sigortalılığı ve emekliliği iptal edildi.
Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, köşesinde konuya dair güncel verileri paylaşarak durumun ciddiyetini gözler önüne serdi. Karakaş’ın aktardığı bilgilere göre, SGK’nın yürüttüğü proje kapsamında 2011-2016 yılları arasında tescil edilen 4,6 milyon iş yeri devasa bir veri taramasından geçirildi.
Yüze yakın parametre kullanılarak yapılan incelemelerde, bugüne kadar 3 bin 273 sahte iş yeri üzerinden bildirim yapılan 245 bin 740 kişinin sigortası ve emekliliği iptal edildi. Karakaş, itiraz eden vatandaşların çoğunun aslında sigortalı gösterildikleri iş yerinin adını, adresini veya ne iş yaptığını bilmediğine dikkat çekti.
Yapay Zeka Nasıl Tespit Ediyor?
SGK’nın kullandığı ileri seviye algoritmalar, sadece kağıt üzerindeki verileri değil, hayatın doğal akışına aykırı durumları da analiz ediyor:
-
Adres ve Lokasyon Analizi: Sigortalı gösterilen kişinin ikametgahı ile iş yeri arasındaki mesafe ve ulaşım imkanları otomatik olarak sorgulanıyor.
-
İş Yeri Kapasite Uyumu: Küçük bir dükkanda yüzlerce kişinin sigortalı gösterilmesi gibi tutarsızlıklar anında sisteme düşüyor.
-
Çapraz Veri Sorgulama: Diğer kamu kurumlarından gelen verilerle (banka hareketleri, sağlık raporları vb.) sigortalının o iş yerinde fiilen çalışıp çalışmadığı teyit ediliyor.
Operasyonun Mali Bilançosu
Soruşturmanın son iki fazında ortaya çıkan rakamlar, kamu zararının boyutlarını gözler önüne seriyor:
| Denetim Safhası | Tespit Edilen Sahte İş Yeri | Sahte Sigortalı Sayısı | Hesaplanan Kamu Zararı |
| 15. Faz Sonuçları | 128 | 18.191 | 487,5 Milyon TL |
| 16. Faz Sonuçları | 195 | 20.578 | 1,27 Milyar TL |
| Genel Toplam | 3.273 | 245.740 | Milyarlarca TL |
Ağır Yaptırımlar Kapıda: Maaşlar Faizle Geri İstenecek
Sahte sigorta yaptırdığı tespit edilen bireyleri sadece emekliliğin iptali değil, ciddi bir finansal ve hukuki süreç bekliyor:
-
Geri Ödeme: Bugüne kadar ödenmiş olan tüm emekli maaşları, yasal faiziyle birlikte SGK tarafından geri talep edilecek.
-
Sağlık Giderleri Tahsili: Kişinin ve bakmakla yükümlü olduğu yakınlarının devlet üzerinden aldığı tüm hastane, ameliyat ve ilaç masrafları kişiden tahsil edilecek.
-
Hapis Cezası Riski: Hem sahte sigorta yapanlar hem de buna aracılık eden iş yeri sahipleri hakkında “Resmi belgede sahtecilik” ve “Kamu kurumunu dolandırmak” suçlarından Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulacak.
Uzman Uyarısı: Eski SGK Başmüfettişleri, denetimlerin artık hata payının sıfıra yakın olduğu bir dijital ağ üzerinden yapıldığını belirterek, “hatır sigortası” veya “para karşılığı sigorta” gibi yollara tevessül edenlerin eninde sonunda yakalanacağı konusunda uyarıyor.
