Karayolları Trafik Kanunu ve teknik yönetmeliklerde yapılan güncellemelerle birlikte, araç içi multimedya ve ses sistemlerinin kullanım sınırları netleşti. Resmi kaynaklar, sürüş esnasında video izlenmesini sadece bir “dikkat dağınıklığı” değil, aynı zamanda teknik bir kural ihlali olarak tanımlıyor. İhlal durumunda ise ağır para cezaları ve araç bağlama yaptırımları kapıda.
Gelişen teknolojiyle birlikte araçların içine entegre edilen dev ekranlar, beraberinde güvenlik risklerini de getirdi. Trafik ekipleri, özellikle sürüş esnasında film, klip veya sosyal medya videoları izleyen sürücülere yönelik denetimlerini artırdı.
Resmi Dayanak 1: “Tedbirsiz ve Saygısız Araç Kullanma” (Madde 73)
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 73. Maddesi, “Sürücülerin trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde tedbirsiz ve saygısız davranışlarda bulunmalarını” yasaklıyor.
Trafik otoriteleri, sürüş esnasında açık olan görüntü sistemlerini (navigasyon ve araç bilgileri hariç) bu madde kapsamında doğrudan “dikkat dağıtıcı unsur” olarak değerlendiriyor. Bir kaza anında sürücünün video izlediğinin tespit edilmesi, kusur oranını en üst seviyeye çıkarırken Türk Ceza Kanunu uyarınca adli süreçlerin de önünü açıyor.
Resmi Dayanak 2: AİTM Yönetmeliği ve Teknik Zorunluluk
Araçların İmal, Tadil ve Montajı (AİTM) Hakkında Yönetmelik, araçlardaki ekranların çalışma prensibini teknik olarak kurallara bağlıyor:
-
El Freni Kilidi: Teknik şartnameye göre; sürücünün görüş alanındaki ekranların, araç hareket halindeyken (el freni inikken) video oynatmayacak şekilde yapılandırılması zorunludur.
-
Yazılımsal Müdahale Suçu: Fabrika çıkışlı “video engelini” yazılımla kıran veya bu amaçla ek donanım takan sürücüler, aracın teknik yapısını bozmuş kabul ediliyor.
- Görüş Alanı:Araca sonradan eklenen eski teybin yerine takılan mutimedya ekranlar için, görüş alanı dışında ve dikkat datğıtıcı etki sağlamıyorsa sorun yok.
Ses Sistemlerinde “Huzur” Sınırı (Madde 72)
Sadece görüntü değil, ses sistemleri de sıkı denetim altında. Madde 72 uyarınca, kamunun huzurunu bozacak seviyede yüksek sesle müzik dinlemek yasak.
Uzman Görüşü: “Bir aracın ses sistemi, dışarıdaki ambulans sirenini veya bir yayanın uyarısını duymayı engelliyorsa, o sistem artık bir eğlence aracı değil, trafik tehdididir. Standart dışı, kabloları açıkta ve yangın riski taşıyan ses tesisatları TÜVTÜRK muayenelerinde ‘Ağır Kusur’ olarak değerlendirilmektedir.”
TÜVTÜRK Muayene ve Yaptırım Rehberi
| Donanım / Durum | Yasal Statü | Muayene Notu |
| Geri Görüş / Navigasyon | Yasal | Sorunsuz Geçer |
| Sürüş Esnasında Video | Yasak | Tespit edilirse ceza sebebi |
| Görüşü Engelleyen Ekran | Ağır Kusur | Muayeneden Geçemez |
| Dışa Yönelik Ses Sistemi | Trafikten Men | Doğrudan Araç Bağlanır |
