Sektörün usta kalemlerinden Can Kantar, BES’te devlet katkısının düşürüleceğine yönelik dedikodular üzerine bir değerlendirme yapmış. Yazısı aşağıda.
…
Öncelikle tüm okurlarımıza sağlık, mutluluk ve başarılı bol kazançlı bir yeni yıl dilerim. Kocaman bir seneyi geride bıraktık. Daha önceki aylarda yazdığım gibi güzel bir seneyi geride bıraktık. Zorlu bir sene bizi bekliyor.
Sektörün daha da gelişebilmesi için başta SEDDK olmak üzere şirketler, acenteler, eksperler, brokerler ve tüm sektör endüstrisi ile birlikte yol yürüyen paydaşların el ele vermiş olduğunu görüyoruz. Umarım 2026 yılı sonunda da bir yıl sonrası için “Ne güzel bir seneydi” diyebilelim.
BES’te devlet katkısı düşürülecek mi?
Yılın son günlerinde birkaç yerden hatta Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) katılımcısı birkaç kişi beni arayıp “BES’te devlet katkısı yüzde 20’ye düşülüyormuş, doğru mu?” diye bana sordu. O sıralarda benim de kulağıma bunun ile ilgili çalışmalar yapıldığı, bir niyetin olduğu dedikoduları geliyordu. Ben pek bir ihtimal vermediğim için önemsememiştim. Sonra ben de birkaç sektör yetkilisine sordum tabii. Aldığım, “EVET” cevabı beni şaşırttı.
Bu duyumlar bana geldiği gibi tabii ki arkadaşım Noyan Doğan’a da gitmiş olacak ki Hürriyet Gazetesi’nde ki köşesinde konuyu yazdı ve endişelerini dile getirdi. Umarım tüm yetkili ekonomiyi idare eden Bakanlar, Bürokratlar da okumuştur.
Katkı olmasaydı sistem bu kadar büyümezdi
Bireysel Emeklilik Sistemi, 2003 yılındı ülkemizde devreye girdi. Bu sistemin yaygınlaşması için o zamanın ekonomiden sorumlu kişiler büyük çaba sarf ettiler. Sigortacılık otoritesi de çok çalışmıştı. Hele hele şirketler neler yapmadılar ki reklamlara büyük para harcadılar. Reklamlarda caddelerde metal para yuvarladılar ve bir farkındalık yarattılar. Sonrasında şirketler kendi kazanç payları çok düşürülmesine rağmen sistemi sırtladılar ve bu günlere gelindi. Tabii ki şirketler ve bizler destek vermiş olsa da devletin yüzde 25’lik ekstra katkısı en büyük argümandı, kabul o yapılmamış olsaydı sistem bu kadar büyümezdi.
Geçtiğimiz yıllarda ekonomik sıkıntılar daha da derinleşince devlet katkısı yüzde 30’a çıkarıldı. Otomatik katılım, BES’in gençlere açılımı sonrası bugün sistemde 17,7 milyon kişi ve yaklaşık 2 trilyon TL fon tutarı başarısına erişilmiş durumda. Sistem rayına oturdu artık TV almak için araba almak için sistemden çıkılmıyor. Ve katılımcılar düzenli katkı paylarını ödeyerek sistemi çığ gibi büyütüyorlar.
Enflasyon yüzde 2,6 iken devlet katkısı 25 idi
Ve Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’ne iş evrilip daha da geniş kitlelere ulaşma hayalleri kurulurken bu haberin yayılması, tüm BES katılımcılarını tedirgin edecektir. Ekonomiyi yönetenlerin mutlaka bir hesabı vardır. Bu sistemin böyle devam etmesinin Hazine’ye yükü Noyan Dağan’ın da yazdığı gibi yüzde 1 bile değilken, devlet katkısının yüzde 20’ye düşürülmesi büyük risk değil mi ?
“Enflasyon düşüyor, bu sebeple biz de katkı payını düşüreceğiz ” demek gerçekçi mi ? 2005 yılında enflasyon yüzde 2,66 iken aynı devlet BES katılımcısına yüzde 25 devlet katkısı vermemiş miydi ? Şu anda Türkiye ekonomisi çok daha çalkantılı bir dönemindeyken, biriken bu fonlara bu kadar ihtiyaç varken ‘bindiğimiz dalı kesmek’ niye ?
Umarım bir karar alınmadıysa, bundan dönülür. TSB yetkilileri söylüyor, Ekonomi yönetiminin elini güçlendiren çok daha değişik önlemler alınabilir, katkı payı yüzde 20’ye düşürülmeden. BES katılımcısı şunu düşünecektir, “İş bu kadar kötüyse benim katkıma göz dikildiyse, yarın öbür gün günü geldiğinde ana paramı da almakta sıkıntı yaşayabilirim.” Bunu katılımcı düşündüğünde sistem gerilemeye, çıkışların hızlanacağı bir gerçek.
