Türkiye Sigorta Birliği (TSB) tarafından COP31 kapsamında Antalya’da hayata geçirilen Sigorta Evi, iklim değişikliğinin yol açtığı risklere karşı ekonomik ve toplumsal dayanıklılığı artırmak amacıyla kamu kurumları, sigorta sektörü temsilcileri ve uluslararası kuruluşları bir araya getirdi. Etkinliğin açılış konuşmalarında, risklerin proaktif olarak azaltılması, sigorta koruma açığının kapatılması ve yeşil yatırımlara destek sağlanması ana gündem maddeleri olarak öne çıktı. TSB Başkanı Ahmet Yaşar, buluşmanın önemini vurgulayarak, “Geleceğin dayanıklı ekonomileri, riskleri yalnızca karşılayan değil, riskleri önceden anlayan ve azaltan ekonomiler olacaktır” ifadelerini kullandı.
Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Kutluhan Taşkın, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) Başkan Yardımcısı Ali Burak Kurtulan ve TSB Başkanı Ahmet Yaşar’ın açılış konuşmalarıyla başlayan programda, iklim taahhütlerinin uygulanabilir projelere dönüştürülmesi ve afetlere karşı finansal direncin güçlendirilmesi konuları masaya yatırıldı.
İklim Risklerine Karşı Ulusal Stratejiler ve Sigortacılığın Rolü
Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Kutluhan Taşkın, iklim değişikliğinin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda finansal istikrar, yatırım ortamı ve sürdürülebilir kalkınma üzerinde de önemli riskler yarattığını belirtti. Taşkın, sigortacılık sektörünün riskleri öngörerek kayıpların önlenmesine aktif katkı sağladığını ve sigorta ile reasürans mekanizmalarının belirsizlikleri minimize ederek özel sektör sermayesini harekete geçirebileceğini vurguladı. Ayrıca, bu mekanizmaların iklim değişikliğine adaptasyon, yenilenebilir enerji, yeşil dönüşüm ve dayanıklı altyapı projelerini destekleme potansiyeline dikkat çekti.
Türkiye’nin, Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) sistemini iklim kaynaklı afetleri de kapsayacak bir Zorunlu Afet Sigortası (ZAS) modeline dönüştürme çalışmalarının sürdüğünü açıklayan Taşkın, bu genişlemeyle bir yıl içinde yaklaşık 11,8 milyon konutun sel ve diğer iklim kaynaklı risklere karşı sigorta teminatından faydalanmasının hedeflendiğini ifade etti. Bu stratejiyle, afet kaynaklı finansal risklerin daha büyük bir kısmının kamu bilançolarından sigorta ve uluslararası reasürans piyasalarına transfer edilmesi amaçlanıyor. Taşkın, DASK ve Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) sistemlerinin kamu-özel sektör iş birliği ve veri paylaşımı açısından değerli bir deneyim sunduğunu belirterek, tarım sigortalarının üreticileri korurken gıda arz güvenliğini de desteklediğini vurguladı.
Bakan Yardımcısı Taşkın, 2026–2029 dönemini kapsayan Yeşil Finans Stratejisi ve Eylem Planı’nda sigortacılığın yeşil dönüşümün temel paydaşlarından biri olarak konumlandırıldığını aktardı. İklim risk yönetimi, yeşil varlıklara yatırımların teşviki ve yenilikçi sigorta ürünlerinin geliştirilmesinin bu planın öncelikleri arasında yer aldığını kaydetti. Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) kapsamında sürdürülebilirlik odaklı fonlarda 13,4 milyar TL’lik bir yatırım hacmine ulaşıldığını belirten Taşkın, hedeflerinin yeşil dönüşümü aktif bir şekilde destekleyen kapsamlı bir finansal ekosistem inşa etmek olduğunu ifade etti. Taşkın, güvenilir veri akışı, güçlü sigorta ve reasürans kapasitesi ile kapsayıcı finansal korumanın kritik önemine değinerek, “Dayanıklı bir finansal sistem olmadan dayanıklı bir gelecek inşa etmek mümkün değil” mesajını verdi.
SEDDK Başkan Yardımcısı Ali Burak Kurtulan ise sigortacılığın, gelişmiş risk öngörüsü, detaylı afet modellemeleri, doğru aktüeryal fiyatlama ve hasar önleme mekanizmaları ile iklim dayanıklılığının stratejik bir kaldıracı olduğunu vurguladı. Meteorolojik verilerin sigorta veri tabanlarıyla entegre edilerek, risk altındaki sigortalılara yönelik hedefe odaklı erken uyarı sistemlerinin kayıpları önemli ölçüde azaltabileceğine dikkat çeken Kurtulan, “hasar ödemekten hasarı önlemeye geçiş” vizyonunu öne çıkardı. Sigortasız ekonomik kayıpların kamu bütçeleri, işletmeler ve hane halkı üzerindeki yükünü hatırlatarak, sigorta koruma açığının azaltılması ve sigortalanabilirliğin sürdürülebilirliğinin düzenleyici çalışmaların merkezinde yer aldığını belirtti.
Kurtulan, DASK’ın kapsamını depremin ötesine taşıyacak Zorunlu Afet Sigortası (ZAS) projesinde mevzuat ve teknik çalışmaların son aşamaya geldiğini açıkladı. Sel ve heyelan için detaylı risk haritalarının oluşturulduğu ve tarife çalışmalarının tamamlandığı bilgisini paylaşan Kurtulan’ın aktardığı çerçeveye göre, ZAS’a geçişle birlikte deprem ve diğer doğal afetler tek bir poliçede birleşecek. Depremdeki bina teminatına ek olarak, sel, heyelan, fırtına, dolu, çığ ve orman yangınlarına karşı hem bina hem de acil ihtiyaç teminatı sunulacak. Ayrıca, kırsal alanların da kapsama alınması ve sigortalılık oranını artıracak kontrol mekanizmalarının güçlendirilmesi hedefleniyor.
Tarımsal dayanıklılık ve gıda güvenliği açısından TARSİM’in rolüne de değinen Kurtulan, 2025 yılında üreticilere toplam 35 milyar TL hasar ödemesi yapıldığını, bunun 23 milyar TL’sinin zirai dondan kaynaklandığını aktardı. 2026 Kasım ayı başı itibarıyla yaklaşık 2,5 milyon poliçe düzenlendiğini ve 14,4 milyar TL hasar ödemesi gerçekleştirildiğini belirten Kurtulan, 2027 yılında zirai dona karşı korunan ürün sayısını 9’dan 25’e çıkarmayı ve gelir koruma sigortasının kapsamını genişletmeyi planladıklarını ifade etti. Kurtulan, sürdürülebilirliğin sigortacılık sektörüne entegrasyonunda, uzun vadeli sigorta ve emeklilik fonlarının yeşil dönüşüme katkısının, bilimsel iklim senaryolarıyla geliştirilecek inovatif ürünlerin ve kamu ile özel sektör arasındaki risk paylaşım mekanizmalarının belirleyici olacağını söyledi. Hedeflerinin, risk yönetimi yetkinliğini, kurumsal yatırım gücünü ve toplumsal dayanıklılığı ortak bir vizyonda birleştiren düzenleyici bir ekosistem yaratmak olduğunu kaydetti.
Sigorta Sektörünün Rolü ve Finansal Gücü: Güven ve Dayanıklılık Üretimi
TSB Başkanı Ahmet Yaşar, iklim değişikliğinin şehirler, üretim alanları, tarım ve günlük yaşam üzerindeki doğrudan etkilerine dikkat çekerek, sigorta sektörünün önleyici tedbirler, veriye dayalı çözümler ve finansal güvenceye erişimi kolaylaştırma yoluyla dayanıklılığı güçlendirme sorumluluğuna vurgu yaptı. Yaşar, “Risklerin büyüdüğü bir dünyada yalnızca hasarları karşılamak yetmez. Kayıpları önlemek, etkilerini azaltmak ve toparlanmayı hızlandırmak zorundayız” dedi.
14 ve 15 Ekim’de İstanbul ve çevresinde yaşanan şiddetli yağışlara ilişkin güncel verileri paylaşan Yaşar, 11 Kasım itibarıyla sigorta şirketlerine 12 bin 666 hasar ihbarı ulaştığını, bildirilen toplam hasar tutarının yaklaşık 13,89 milyar TL’ye yükseldiğini ve 2 bin 838 dosyada yaklaşık 1,22 milyar TL tazminat ödemesi gerçekleştirildiğini aktardı. Hasar tespit çalışmalarının devam etmesi nedeniyle bu rakamların nihai olmadığını belirten Yaşar, bu tablonun aşırı hava olaylarına hazırlık ve ekonomik hayatın sürekliliğini temin edecek güvencelerin önemini açıkça ortaya koyduğunu ifade etti.
İklim taahhütlerinin ölçülebilir, finansmanı sağlanabilir ve sigortalanabilir projelere dönüştürülmesi gerektiğini vurgulayan Yaşar, sigortacılığın teknik uzmanlık ile yatırımcı güveni arasında bir köprü vazifesi gördüğünü belirtti. Sektörün 2026 yılı üçüncü çeyreği itibarıyla 4,6 trilyon TL aktif büyüklüğe, 545 milyar TL öz sermayeye ve Ekim sonu itibarıyla 1,2 trilyon TL prim üretimine ulaştığını paylaşan Yaşar, asıl başarı ölçütünün daha fazla bireyin, işletmenin ve yatırımın uygun finansal güvenceye erişmesi olduğunu vurguladı.
Yaşar, Sigorta Evi’nden; risk verilerinin ve modelleme kapasitesinin artırılması, sigorta koruma açığını azaltacak erişilebilir çözümler üretilmesi ve yeşil yatırımların sigortalanabilirliğinin güçlendirilmesi için ortak bir çalışma çağrısında bulundu. “Sigorta sektörü olarak bizler yalnızca hasar ödeyen değil; güven üreten, yatırımı mümkün kılan ve dayanıklılığı büyüten bir ortak olmaya hazırız” diyen Yaşar, gerçekleştirilen görüşmelerin somut iş birliklerine ve yatırım yapılabilir proje portföylerine dönüşmesini hedeflediklerini belirtti.
Sigorta Evi’nde 11–12 Kasım’da düzenlenen Küresel Sigorta ve Dayanıklılık Zirvesi’ni, 13–14 Kasım’da Birleşmiş Milletler Çevre Programı Finans Girişimi (UNEP FI) ile sürdürülebilir sigortacılık gündemi takip edecek. Program boyunca iklim dirençli şehirler, afet risk finansmanı, veri ve modelleme yetkinlikleri, temiz enerji, tarımsal dayanıklılık ve kapsayıcı sigorta çözümleri gibi kritik başlıklar ele alınacak.
