Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) yasasının yürürlüğe girmesi sonrası milyonlarca vatandaş emekli olurken, staj ve çıraklık döneminde sigorta başlangıcı sayılmayan yüz binlerce kişi mağduriyet yaşamaya devam ediyor. Mevcut uygulamada bu sürelerde yalnızca iş kazası ve meslek hastalığı sigortası primi yatırıldığı için emeklilik hesabında başlangıç tarihi sayılmıyor, bu durum mağduriyetlerin sürmesine neden oluyor.
Ankara kulislerinde dikkat çeken yeni düzenleme, staj ve çıraklık sürelerinin borçlanma hakkı ile emeklilik hesabına dahil edilmesini öngörüyor. Teknik çalışmalarda masadaki en güçlü çözümün, kişilerin staj veya çıraklıkta geçen sürelerini bugünkü asgari ücret üzerinden borçlanarak prim gününe saydırabilmesi olduğu belirtiliyor. Bu modelde, borçlanma yapıldığı takdirde sigorta başlangıç tarihi de stajın başladığı tarihe geriye çekilebilecek.
Düzenlemenin hayata geçmesi halinde, özellikle meslek lisesi mezunları, eski çıraklar ve stajyer avukatlar gibi gruplar önemli kazanımlar elde edecek. Söz konusu formül sayesinde, staj veya çıraklık başlangıç tarihleri emeklilik hesaplamasında kabul edilebilecek; böylece bazı kişilerin emeklilik yaşları 1–2 yıl veya daha fazla öne çekilebilecek. Meclis’e sunulacak torba yasa teklifinin, mağduriyetin giderilmesinde kritik rol oynaması bekleniyor.
Sivil toplum kuruluşları, sendikalar ve bazı milletvekilleri de bu düzenlemeyi destekliyor. CHP Eskişehir Milletvekili İbrahim Arslan, yıllardır hak arayışını sürdüren staj ve çıraklık mağdurları için “fiilen işe başladıkları tarihin sigorta başlangıcı kabul edilmesi ve bu sürelerin borçlanılabilir hale getirilmesi” yönünde kanun teklifi verdiğini belirtmişti. Böyle bir değişikliğin sosyal devlet ilkesine uygun olduğunu savunan Arslan, mağduriyetlerin giderilmesinin önemine dikkat çekti. Düzenlemenin kısa sürede yasalaşarak Meclis’in çalışmaları kapsamında sonbahar veya kış döneminde yürürlüğe girmesi bekleniyor.
